Elektronik ehliyet sınavlarında (e-Sınav) Motor ve Araç Tekniği testi içerisinde yer alan araç bakımı soruları, adayların en çok zorlandığı fakat doğru mantık kavrandığında kolayca tam puan alınabilen bölümlerden biridir. 4 Eylül 2026 tarihi itibarıyla sınava hazırlanan sürücü adaylarının araç bakımı konusundaki eksiklerini tamamlaması, sınav başarısını doğrudan etkiler.
Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) müfredatında yer alan temel araç bakım süreleri ve kritik kontrol noktaları şu şekildedir:
- Günlük Kontroller: Lastik havaları, motor yağı seviyesi, radyatör soğutma suyu, fren hidroliği, aydınlatma ve sinyal sistemi.
- Haftalık Kontroller: Akü elektrolit seviyesi, cam yıkama suyu, vantilatör kayışı gerginliği.
- Aylık Kontroller: Emme manifoldu ve hava filtresi temizliği, lastik diş derinliği ölçümü.
- Periyodik (Yıllık/Kilometre) Bakım: Motor yağı ve yağ filtresi değişimi, buji değişimi, yakıt filtresi bakımı.
Araç Bakımında En Çok Karıştırılan Detaylar
1. Motor Yağı Seviyesi Nasıl Ölçülür?
Motor yağı kontrolü yapılırken aracın düz bir zeminde olmasına özen gösterilmelidir. Motor çalışıyorsa stop edilir ve yağın kartere süzülmesi için yaklaşık 4-5 dakika beklenir. Yağ çubuğu çekilip silindikten sonra tekrar yerine takılır ve çıkarılır. Yağ seviyesinin çubuktaki iki çizgi arasında (veya MIN-MAX ortasında) olması gerekir.
2. Akü Bakımı ve Oksitlenme
Akü kutup başlarında oluşan beyazlaşma veya oksitlenme, marş motorunun zayıf basmasına yol açar. Kutup başları sıcak su veya karbonatlı su ile temizlenmeli, üzerlerine koruyucu gres yağı sürülmelidir. Akü elektrolit seviyesi azaldığında ise hücrelere sadece saf su ilave edilir (asit eklenmez).
3. Lastik Diş Derinliği ve Hava Basıncı
Karayolları Trafik Yönetmeliği’ne göre hususi araçlarda yasal minimum lastik diş derinliği 1.6 mm‘dir. Lastik havalarının normallerden az olması durumunda lastikler kenarlardan aşınır ve yakıt tüketimi artar. Fazla basılması halinde ise lastikler orta kısımdan aşınır ve sürüş konforu bozulur.
- Radyatör suyuna kireçli çeşme suyu eklemek (Doğrusu kireçsiz temiz su ve antifriz karışımıdır).
- Çalışan motora soğuk su veya cold yağ eklemek (Silindir kapağı veya motor bloğu çatlayabilir).
- Akü şarj ikaz ışığı yandığında aracı sürmeye devam etmek (Vantilatör/şarj kayışı kopmuş olabilir, motor hararet yapar).
Sınav soruları genellikle görsel kurgular ve doğrudan bilgi soruları üzerinden gelir. Bu nedenle sadece ezber yapmak yerine parçaların çalışma mantığını kavramak önemlidir. Aşağıda yer alan 5 soruluk çalışma testini çözerek araç bakımı konusundaki bilgilerinizi pekiştirebilirsiniz.
- A) Araç eğimli zeminde olmalı, yağ seviyesi MIN çizgisinin altında kalmalıdır.
- B) Araç düz zeminde olmalı, yağ seviyesi yağ çubuğunun iki çizgisi arasında olmalıdır.
- C) Araç çalıışır durumda olmalı, yağ seviyesi MAX çizgisinin üzerinde olmalıdır.
- D) Araç yokuş yukarı park edilmeli, yağ seviyesi çubuğun en alt ucunda olmalıdır.
Cevabı Gör
Doğru Cevap: B
Açıklama: Motor yağı kontrolü düz zeminde, motor stop edildikten birkaç dakika sonra yapılır. Doğru seviye yağ çubuğundaki iki çizgi (MIN ve MAX) arasında olmalıdır.
- A) Sadece çeşme suyu tercih edilmelidir.
- B) Tuzlu su eklenerek donma engellenmelidir.
- C) Temiz, kireçsiz saf su ve antifriz karışımı kullanılmalıdır.
- D) Motor sıcakken radyatöre aniden buzlu su dökülmelidir.
Cevabı Gör
Doğru Cevap: C
Açıklama: Radyatöre kireçlenmeyi önlemek için temiz ve kireçsiz su ile donmayı engellemek için antifriz karışımı ilave edilir.
- A) 1.0 mm
- B) 1.6 mm
- C) 2.5 mm
- D) 3.0 mm
Cevabı Gör
Doğru Cevap: B
Açıklama: Yasal olarak araçların lastik diş derinliği en az 1.6 mm olmak zorundadır. Bu sınırın altındaki lastikler muayeneden geçmez ve sürüş güvenliğini tehlikeye atar.
- A) Çamaşır suyu ile
- B) Sıcak su veya karbonatlı su ile
- C) Tiner ile
- D) Hidrolik yağı ile
Cevabı Gör
Doğru Cevap: B
Açıklama: Akü kutup başlarındaki oksitlenme ve birikintiler sıcak su veya karbonatlı su dökülerek tel fırça/bez yardımıyla temizlenir.
- A) Fren balataları
- B) Vantilatör (şarj) kayışı
- C) Polen filtresi
- D) Egzoz manifoldu
Cevabı Gör
Doğru Cevap: B
Açıklama: Şarj ikaz lambasının yanması alteratörün aküyü şarj etmediğini gösterir. Bu durum genellikle vantilatör (şarj) kayışının gevşemesi veya kopmasından kaynaklanır.
