Elektronik ehliyet sınavlarında (e-Sınav) Motor ve Araç Tekniği testi içerisinde yer alan araç bakımı soruları, adayların en çok zorlandığı fakat doğru mantık kavrandığında tam puan alınabilecek alanlardan biridir. 12 Eylül 2026 Cumartesi oturumları öncesinde, Karayolları Trafik Kanunu ve Millî Eğitim Bakanlığı müfredatına tam uyumlu bu çalışma içeriğiyle eksiklerinizi hızla kapatabilirsiniz.
Sınav sorularında doğrudan karşınıza çıkabilecek teknik limitler ve kontrol periyotları aşağıdaki gibidir:
| Bakım Elemanı | Kontrol / Değişim Kriteri | Sınavda Sorulan Yanlış / Risk Yanıtı |
|---|---|---|
| Motor Yağı | Düz zeminde, motor stop edildikten 4-5 dk sonra yağ çubuğuyla bakılır. | Eğimli zeminde bakmak yanlış ölçüm verir. |
| Radyatör Suyu | Peteklerin üzerine kadar saf su + antifriz karışımı eklenir. | Sadece musluk suyu eklemek kireçlenmeye yol açar. |
| Lastik Diş Derinliği | Yasal alt sınır 1.6 mm’dir. Kontrolü soğuk lastikte yapılır. | Hava basıncını sıcakken düşürmek yanlıştır. |
| Akü Bakımı | Elektrolit seviyesi plakaların 1 cm üzerinde olmalıdır. | Kutup başları sökülürken önce (+) sökülmez; önce (-) sökülür. |
Motor Sıvıları ve Periyodik Kontrol Detayları
Araç tekniğinde sıvı kontrolleri hayati önem taşır. Sınavda bu alandan en az 2 soru çıkma ihtimali oldukça yüksektir.
Motor Yağ Seviyesi Ve Yağ Değişimi
Motor yağının görevi, hareketli parçalar arasındaki sürtünmeyi azaltmak, aşınmayı önlemek ve soğutmaya yardımcı olmaktır. Yağ kontrolü yapılırken araç düz bir zeminde tutulmalı, motor çalıştırıldıysa stop edilip yağın kartere süzülmesi için birkaç dakika beklenmelidir. Yağ çubuğu çekilip silindikten sonra tekrar takılır; ideal seviye çubuktaki iki çizgi arasında olmalıdır.
Soğutma Suyu ve Antifriz Kullanımı
Soğutma sistemi motorun ideal çalışma sıcaklığında kalmasını sağlar. Kış aylarında donmayı önlemek, yazın ise kaynama noktasını yükseltip korozyonu engellemek amacıyla radyatör suyuna antifriz katılır.
Lastik Bakımı ve Güvenli Sürüş İlişkisi
Sınav sorularında lastik basınçlarının etkisi sıklıkla sorgulanır:
- Düşük Hava Basıncı: Lastik yanak kısımlarından aşınır, yakıt tüketimi artar, direksiyon ağırlaşır.
- Yüksek Hava Basıncı: Lastik orta kısımdan aşınır, sürüş konforu bozulur ve süspansiyon yıpranır.
- Farklı Basınçlar: Ön lastiklerin havası eşit değilse, frenleme anında araç bir tarafa çekme yapar.
Akü ve Elektrik Sistemi Bakımında Sık Yapılan Hatalar
Akü bakımı yapılırken plaka seviyelerine dikkat edilmelidir. Saf su eksildiğinde plaka üzerini 1 cm geçecek kadar tamamlanır. Akü kutup başları oksitlenmişse sıcak su veya karbonatlı su ile temizlenir. Bakım esnasında sökme işlemine her zaman önce eksi (-) kutuptan başlanmalıdır.
Sınav esnasında soru kökünü dikkatli okumak son derece önemlidir. Örneğin “hangisi motor yağı eksildiğinde gerçekleşir?” sorusu ile “hangisi soğutma suyu eksildiğinde gerçekleşir?” sorularının yanıtları farklıdır. İkisi de aşırı ısınmaya (hararet) sebep olabilir ancak mekanik hasarın boyutu farklı tanımlanır.
- A) Araç eğimli zeminde olmalı, motor çalışırken kontrol edilmelidir.
- B) Araç düz zeminde olmalı, motor stop edilip birkaç dakika beklendikten sonra çubukla kontrol edilmelidir.
- C) Araç düz zeminde olmalı, motor yüksek devirde çalıştırılırken bakılmalıdır.
- D) Araç kriko ile kaldırılmalı ve soğutma suyu sıcakken kontrol edilmelidir.
Cevabı Gör
Doğru Cevap: B
Açıklama: Motor yağının kartere tam süzülebilmesi için araç düz zeminde durmalı ve motor stop edildikten sonra 4-5 dakika beklenmelidir.
- A) Motorun gücünü ve torkunu artırmak
- B) Motor yağının kirlenmesini engellemek
- C) Sistemdeki suyun donmasını ve korozyon oluşumunu önlemek
- D) Fren hidrolik basıncını yükseltmek
Cevabı Gör
Doğru Cevap: C
Açıklama: Antifriz, soğutma suyunun donma noktasını düşürür, kaynama noktasını yükseltir ve pas/korozyon oluşumunu engeller.
- A) Yakıt tüketimi azalır.
- B) Lastikler orta kısımdan hızlıca aşınır.
- C) Lastikler yanak (kenar) kısımlarından aşınır ve yakıt tüketimi artar.
- D) Direksiyon tüy gibi hafifler.
Cevabı Gör
Doğru Cevap: C
Açıklama: Lastik havası düşük olduğunda taban orta kısmı yola tam basamaz, yük yanaklara biner. Bu durum yanak aşınmasına ve yuvarlanma direnci arttığı için fazla yakıt tüketimine yol açar.
- A) Önce artı (+), sonra eksi (-) kutup sökülmelidir.
- B) Önce eksi (-), sonra artı (+) kutup sökülmelidir.
- C) Sadece artı (+) kutup sökülmeli, eksi kutup takılı kalmalıdır.
- D) Kutup başları motor yüksek sıcaklıktayken sökülmelidir.
Cevabı Gör
Doğru Cevap: B
Açıklama: Akü sökülürken şasiye kısa devre yapma riskini önlemek amacıyla her zaman önce eksi (-) eksi kutup kablosu çıkarılır.
- A) Fren pedalı sertleşir ve araç hemen durur.
- B) Fren tutma mesafesi uzar veya fren tamamen hidrolik kaybolduğu için tutmayabilir.
- C) Motor devri aniden yükselir.
- D) Araç şarj ikaz lambası yanar.
Cevabı Gör
Doğru Cevap: B
Açıklama: Fren sistemi hidrolik basınçla çalışır. Hidrolik seviyesinin düşmesi veya havalanması, fren pedalının yumuşamasına ve frenleme performansının düşmesine/itme gücünün iletilememesine neden olur.
